Tüm Yâzılar Âkâid-İzâle

İslam’da Teravih Namazı Var Mıdır?

بِسْــــــــــــــــــمِ اﷲِالرَّحْمَنِ اارَّحِيم

Teravih namazı, İslam hukukunda “Sünnet-i Müekkede” olarak kabul edilir ve kökeni doğrudan Hz. Muhammed’in (s.a.v.) uygulamalarına dayanır. “Bu çalışmada, rekât sayısından ziyade Teravih namazının meşruiyeti ele alınacaktır.”

“Kim Ramazan’ın faziletine inanarak ve sevabını Allah’tan bekleyerek teravih namazını kılarsa, geçmiş günahları bağışlanır.” (Buhârî, Îmân, 37; Müslim, Müsâfirîn, 173)

Hz. Âişe’den (r.a.) nakledildiğine göre: Resûlullah (s.a.v.) bir gece mescitte namaz kıldı. İnsanlar da ona uyarak namaz kıldılar. Sonraki gece de kıldı, cemaat daha da çoğaldı. Üçüncü veya dördüncü gece insanlar yine toplandı ama Resûlullah (s.a.v.) yanlarına çıkmadı. Sabah olunca şöyle buyurdu: Gece toplandığınızı gördüm. Yanınıza çıkmama engel olan tek şey, bu namazın size farz kılınmasından korkmamdı. (Buhârî, Teheccüd, 5; Müslim, Müsâfirîn, 177)

Hz. Ömer mescide girdiğinde insanların ayrı ayrı namaz kıldığını görmüş ve “Bunları tek bir kurrâ (okuyucu) arkasında toplasam daha iyi olur” diyerek Übey B. Ka’b’ı imam atamıştır. Ertesi gün insanları düzenli şekilde namaz kılarken görünce “Bu ne güzel bir bid’attir (yeniliktir)” buyurmuştur. (Buhârî, Teravih, 1)

“Teravih namazının sünnet olduğunda alimler ittifak etmiştir. Bu namaz, Ramazan’ın kıyamıdır.” (İmam Nevevî, El Mecmû’ Şerhu’l Mühezzeb, Cilt 4, Sayfa 31)

“Teravih namazı müekked bir sünnettir. Müslümanlar arasında bu namazın meşruiyeti konusunda tam bir mutabakat vardır.” (İbn Kudâme, El Muğnî, Cilt 2, Sayfa 601)

Teravih namazının, İslam’ın şiarlarından biri olduğunu ve toplumun manevi atmosferini korumak için vazgeçilmez bir sünnet olduğunu vurgular. (Şah Veliyyullah Dihlevî, Hüccetullâhi’l Bâliğa, Cilt 2, Sayfa 18-19)

İmam Şafiî, bu namazın hem münferit (tek başına) hem de cemaatle kılınabileceğini, ancak Hz. Ömer’in insanları topladığı halin daha faziletli olduğunu belirterek namazın meşruiyetini vurgular. (İmam Şafi, El Ümm, Cilt 1, Sayfa 167)

Teravih namazının sadece bir uygulama değil, “Sünnet-i Müekkede” (kuvvetli sünnet) olduğu; kadın-erkek her müslüman için meşru kılındığı ifade edilir. (İbnü’l Hümâm, Fethu’l Kadîr, Cilt 1, Sayfa 467)

Hz. Peygamber’in “Farz olur korkusuyla” çıkmadığı gecelerin, namazın varlığına en büyük delil olduğu; eğer böyle bir namaz meşru olmasaydı “farz olmasından korkulmayacağı” izah edilir. (Aynî, Umdetü’l Karî (Buhârî Şerhi), Cilt 11, Sayfa 126)

Hz. Ömer döneminde teravihin camilerde disipline edilmesinden sonra, ne sahabeden ne de sonraki nesil büyük alimlerden (Tabiun) bu namazın dindeki yerine dair hiçbir itiraz gelmediği, aksine bunun “Sünnet” olduğuna icma edildiği anlatılır. (İbn Receb El Hanbelî, Letaifu’l Maarif, Sayfa 160)

Medine halkının ve ulemasının nesiller boyu Mescid-i Nebevi’de bu namazı kılması, “Medine ehlinin ameli” (ameli ehl-i Medine) bağlamında çok güçlü bir delil kabul edilir. (İmam Malik, El Müdevvenetü’l Kübrâ, Cilt 1, Sayfa 193)

Terâvih Namazı’nın Kılınışı

Yatsı Ezanından sonra, Selli âlâ Muhammed denilir ve yatsının ilk 4 rekaat Sünneti ferdi kılınır. Ardından Allahumme salli ala seyyidina Muhammedîn ve ala ali seyyidina Muhammed denilip Kamet getirilir.

Allâh’u Ekber Allâh’u Ekber
Allâh’u Ekber Allâh’u Ekber
Eşhedü en lâ ilâhe İllAllah
Eşhedü en lâ ilâhe İllAllah
Eşhedü enne Muhammeden Rasûlullah
Eşhedü enne Muhammeden Rasûlullah
Hayye ale’s salâh Hayye ale’s salâh
Hayye ale’l felâh Hayye ale’l felâh
Allâh’u Ekber Allâh’u Ekber Lâ ilâhe İllallah

Lâ ilâhe İllallah, seyyidine Muhammed’in resulullahi sallalahi teala aleyhi vesselam, ileyhi vebaasimu makami mahmude lillezi veatihu inneke la tuhliful miad amin amin amin. Velhamdulillahi rabbil alemin yatsı namazıdır denir ve Allah’u Ekber denilip Yatsı Namazına başlanır. İlk iki rekaat sesli son 2 rekaat sessiz okunur bittikten sonra…

Allahumme ente selam veminke sellam tebarekte ya zulcelali vel ikram ala resuline selevat denilip yatsının son 2 rekaat sünneti kılınır. Bitince Süphanallahi velhamdulillahi vele ilahe illallahu vallahu ekber vele hevle vele kuvvete ila billahi aliyul azim, selli ala Muhammed teravih namazıdır denilip teravih namazına başlanır…

2 rekaat olarak 20 rekaat kılınır her 2 rekaatın sonunda Selli ala Muhammed denilip kalkılır, kalan 2 rekaat daha kılındıktan sonra, بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّح۪يمِ denilip 3 defa İhlas Suresi okunur ardından Selli ala Muhammed denilip diğer 2+2= 4 rekaata geçilir buda tamamlanınca 3 defa Sübhânallâhi velhamdülillâhi velâ ilâhe illallahu vallâhu ekber denilir. Ardından Selli ala Muhammed denilip diğer 2+2= 4 rekaata geçilir bitince, بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّح۪يمِ denilip 3 defa İhlas Suresi okunur ardından Selli ala Muhammed denilip diğer 2+2= 4 rekaata geçilir ve bitince 3 defa Allahumme Selli ala Seyyidine Muhammed’in nin Nebiyul Ummiyi ve ala Alihi Vessehbihi Vesselimm denilir. Ardından Selli ala Muhammed denilip kalkılır ve son kalan 2+2= 4 rekatta tamamlanır ve akabinde أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ subhane rabbiyel aliyyil alel vehhab denilip eller şu dua için kaldırılır. Allahumme salli ala seyyidine Muhammedin ve ala ali seyyidine Muhammed salâten tuncînâ bihâ min cemî’il ehvâli vel âfat. Ve takdî lenâ bihâ cemîal hâcât ve tutahhirunâ bihâ min cemîi’s seyyiât ve terfe’unâ bihâ ındeke a’lâ’d deracât ve tubelliğunâ bihâ aksâ’l ğayât min cemiîl hayrâti fî’l hayâti ve ba’del memât ya kâdıyel hacet veya mucibe davat istecibna birahmetike yâ erhame’r rahimîn denilir. Ardından Sübhane Rabbike Rabbil izzeti amma yesifun ve selamun alel murselin vel hamdu lillahi rabbil alemin lillahi El Fatiha denilir ve Fatiha Suresi sessiz bir şekilde okunur ardından niyetinizi unutmayın denilip niyet edilir. Niyetten sonra, Selli ala Muhammed denilir ve kalkılır. Vitir namazıdır denilip Vitir Namazı kılınır. (Vitir namazı sadece Ramazan’da cemaatle kılınır. İmam namazı cehrî kıldırır; Kunut ise gizli okunur. Ramazan dışında vitri cemaatle kılmak mekruhtur.) Vitir namazı bitince Allahumme ente selam veminke sellam tebarekte ya zulcelali vel ikram ala resuline selevat denilir. Ardından estağfurullah estağfurullah estağfurullahi suphanallahi velhamdulillahi vele ilahe illallahu vallahu ekber ve lâ hâvle ve lâ kuvvete illâ billâhi’l aliyyi’l azîm denilip besmele çekilir ve Ayet’el Kürsi okunur. بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّح۪يمِ
ve اَللّٰهُ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ اَلْحَيُّ الْقَيُّومُۚ kısmı hafif sesli okunur kalanı ise sessiz okunur. Bitirdikten sonra sesli bir şekilde, ve huvel aliyyul azîymi zul celali SuphanAllah denir ve sessiz bir şekilde 33 defa SuphanAllah denilir, akabinde subhanel bakide imenil Elhamdulillah denir ve sessiz bir şekilde 33 defa Elhamdulillah denilir ve sonra celle celaluhu ve celle şanuhu Allah’u Ekber denir ve sessiz bir şekilde 33 defa Allah’u Ekber denilir ve hemen sonra Fesubhanallahi bukreten vesile le ilahe ilallah’u rabbi vehdehu le şerike leh lehu’l mulku velehu’l hamdu ve huve alâ kulli şey’în kadîr denir. Ardından Subhane Rabbiye’l aliyyu’l a’le’l vehhab denilip eller yukarı kaldırılır ve içten dua edilir… Eller havada iken Allâhumme salli alâ seyyidinâ Muhammedin ve alâ âli seyyidinâ Muhammed salâten tüncînâ bihâ min cemî’il ehvâli vel âfat. Ve takdî lenâ bihâ cemîal hâcât ve tutahhirunâ bihâ min cemîi’s seyyiât ve terfe’unâ bihâ ındeke a’lâ’d deracât ve tubelliğunâ bihâ aksâ’l ğayât min cemiîl hayrâti fî’l hayâti ve ba’del memât ya kâdıyel hacet veya mucibe davat istecibna birahmetike yâ erhame’r rahimîn ve selamun alel murselin velhamdulillahi rabbil alemin amin amin denilir ve Eûzû besmele çekilip Âmennâresûlü okunur.

أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْهِ مِنْ رَبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِنْ رُسُلِهِ وَقَالُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ (285) لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنَا رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنْتَ مَوْلَانَا فَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ (286)

Bitince sadakallahul azim denip ardından cemaate Allah kabul etsin denilir. Böylelikle Terâvih Namazı tamamlanmış olur.